Giun đũa chó mèo (Toxocara): hiểu đúng để yên tâm nuôi thú cưng

Giun đũa chó mèo lây sang người như thế nào?

Chó, mèo nhiễm giun đũa thải trứng giun ra môi trường qua phân. Sau một thời gian ở ngoài đất, trứng có khả năng lây nhiễm.

Người có thể nhiễm khi:

• Không rửa tay sau khi chơi với chó mèo, dọn phân thú cưng.
• Làm vườn, làm rẫy, tiếp xúc đất có trứng giun mà không đeo găng.
• Ăn rau sống chưa rửa kỹ, trái cây nhặt dưới đất.
• Trẻ nhỏ chơi đất, cát rồi cho tay vào miệng.
• Ăn thịt, gan, lòng của một số động vật chưa nấu chín.

Ở người, giun không phát triển thành con trưởng thành. Ấu trùng di chuyển trong cơ thể và gây phản ứng ở nhiều cơ quan.

Bệnh không lây trực tiếp từ người sang người. Nguồn lây chính vẫn là trứng giun trong môi trường sống.

Dấu hiệu thường gặp khi nhiễm Toxocara

Nhiều trường hợp không có triệu chứng hoặc triệu chứng mơ hồ. Một số biểu hiện có thể gặp:

• Ngứa da, nổi mề đay kéo dài, tái đi tái lại.
• Mệt mỏi, sốt nhẹ, chán ăn.
• Đau bụng, đau tức vùng gan.
• Ho, khò khè kéo dài.
• Xét nghiệm máu có bạch cầu ái toan tăng.

Hiếm hơn, ấu trùng có thể đi vào mắt, gây nhìn mờ, lác mắt ở trẻ em. Đôi khi ấu trùng gây ảnh hưởng thần kinh.

Đi khám ngay nếu nhìn mờ đột ngột, đau mắt đỏ kéo dài, co giật hoặc sốt cao không rõ nguyên nhân.

Xét nghiệm chẩn đoán giun đũa chó mèo

Vì ấu trùng không sống trong ruột người, xét nghiệm phân thường không tìm thấy Toxocara. Bác sĩ có thể chỉ định:

• Công thức máu: đánh giá số lượng bạch cầu ái toan.
• Xét nghiệm máu ELISA: tìm kháng thể kháng Toxocara.
• Siêu âm bụng: khi có đau vùng gan hoặc nghi tổn thương gan.
• Khám mắt: khi có triệu chứng về thị lực.
• Xét nghiệm phân để loại trừ các loại giun sán đường ruột khác.

Kết quả ELISA dương tính chưa hẳn là đang nhiễm hoạt động. Kháng thể có thể tồn tại một thời gian dài. Bác sĩ sẽ đánh giá cùng triệu chứng và các xét nghiệm khác.

Điều trị theo chỉ định, không tự mua thuốc

Việc có cần điều trị bằng thuốc hay không phụ thuộc vào triệu chứng, kết quả xét nghiệm và cơ quan bị ảnh hưởng. Bác sĩ sẽ cân nhắc từng trường hợp.

• Dùng thuốc theo đơn và đúng liệu trình bác sĩ kê.
• Không tự mua thuốc tẩy giun hay thuốc chống dị ứng dùng kéo dài.
• Tái khám, xét nghiệm lại theo hẹn để theo dõi bạch cầu ái toan.
• Trường hợp tổn thương mắt cần khám chuyên khoa mắt.

Song song với điều trị, cần loại bỏ nguồn lây trong gia đình, nếu không nguy cơ nhiễm lại vẫn còn.

Nuôi chó mèo an toàn cho cả nhà

Không cần bỏ thú cưng. Chỉ cần thực hiện đúng vài nguyên tắc:

• Tẩy giun định kỳ cho chó mèo theo hướng dẫn của bác sĩ thú y, đặc biệt với chó mèo con.
• Dọn phân thú cưng hằng ngày, đeo găng khi dọn và rửa tay sau đó.
• Rửa tay bằng xà phòng sau khi chơi với chó mèo, trước khi ăn.
• Không để chó mèo liếm mặt, liếm bát đũa.
• Che chắn hố cát nơi trẻ chơi để chó mèo không phóng uế.
• Đeo găng tay khi làm vườn, làm rẫy.

Ở Pleiku và nhiều vùng của Gia Lai, Kon Tum, chó mèo thường được thả rông quanh nhà, vườn. Kiểm soát vệ sinh khu vực này giúp giảm nguy cơ đáng kể.

Trẻ em và người làm vườn: nhóm cần chú ý

Trẻ nhỏ hay chơi đất, mút tay nên dễ nhiễm hơn. Phụ huynh nên chú ý khi trẻ:

• Hay ngứa, nổi mẩn, biếng ăn, chậm tăng cân.
• Ho kéo dài, khò khè.
• Nhìn kém một bên mắt, mắt lác mới xuất hiện.

Người lớn làm nông, chăm sóc cà phê, rau màu cũng tiếp xúc đất thường xuyên. Khi có ngứa, mề đay kéo dài, hãy đi khám thay vì chỉ dùng thuốc dị ứng.

Khám và xét nghiệm giun sán tại Sysmed Phù Đổng

Phòng khám Đa khoa Sysmed Phù Đổng (Hệ thống Y tế GEMs) tại 02A Phù Đổng, phường Pleiku, có khám đa khoa, xét nghiệm giun sán, xét nghiệm máu và siêu âm. Bác sĩ khám, chỉ định xét nghiệm phù hợp và tư vấn điều trị, nhanh chóng và thuận tiện cho cả gia đình.

Gọi 0269 3830 379 để đặt lịch khám.

Câu hỏi thường gặp

Bài viết cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán và chỉ định của bác sĩ. Khi có dấu hiệu bất thường, hãy đến cơ sở y tế để được khám.