Nội soi đại tràng: tầm soát polyp và ung thư đại trực tràng
Nội soi đại tràng giúp bác sĩ quan sát toàn bộ lòng đại tràng, phát hiện polyp và tổn thương từ giai đoạn sớm. Người có triệu chứng tiêu hóa bất thường nên đi khám, còn người từ 45–50 tuổi nên hỏi bác sĩ về thời điểm tầm soát phù hợp. Muốn soi đạt chất lượng, bạn cần làm sạch ruột đúng hướng dẫn.

Vì sao cần tầm soát ung thư đại trực tràng?
Ung thư đại trực tràng thường phát triển từ polyp lành tính trong nhiều năm. Giai đoạn đầu hầu như không có triệu chứng, nên người bệnh dễ chủ quan.
Nội soi đại tràng có thể giúp:
- Phát hiện polyp, viêm loét, túi thừa và các tổn thương khác.
- Lấy mẫu sinh thiết khi thấy vùng nghi ngờ.
- Đánh giá nguyên nhân chảy máu, thiếu máu, rối loạn tiêu hóa kéo dài.
Khi polyp được phát hiện, bác sĩ sẽ tư vấn hướng xử lý và lịch theo dõi phù hợp với từng trường hợp.
Phát hiện sớm giúp việc điều trị đơn giản hơn và mở ra nhiều lựa chọn hơn cho người bệnh. Vì vậy, đừng đợi đến khi có triệu chứng rõ mới đi khám.
Ai nên nội soi đại tràng?
Người có triệu chứng nên đi khám để bác sĩ cân nhắc chỉ định:
- Đi ngoài ra máu, phân lẫn nhầy.
- Thay đổi thói quen đại tiện kéo dài: táo bón, tiêu chảy hoặc xen kẽ.
- Phân dẹt, nhỏ, cảm giác đi không hết.
- Đau bụng, chướng bụng kéo dài.
- Thiếu máu, mệt mỏi, sụt cân không rõ nguyên nhân.
Người chưa có triệu chứng:
- Người từ 45–50 tuổi nên hỏi bác sĩ về việc tầm soát.
- Người có cha mẹ, anh chị em ruột mắc ung thư đại trực tràng hoặc polyp có thể cần tầm soát sớm hơn.
- Người có bệnh viêm ruột mạn tính cần theo dõi theo hướng dẫn của bác sĩ.
Chuẩn bị làm sạch ruột: yếu tố quyết định chất lượng soi
Ruột càng sạch, bác sĩ càng quan sát rõ niêm mạc và ít bỏ sót tổn thương nhỏ. Nếu ruột chưa sạch, có thể phải soi lại vào ngày khác.
- Ăn ít chất xơ trong một đến hai ngày trước soi theo dặn dò: hạn chế rau sống, trái cây có hạt, ngũ cốc nguyên hạt.
- Uống thuốc làm sạch ruột đúng thời điểm và cách pha theo hướng dẫn của phòng khám.
- Uống đủ nước trong theo hướng dẫn để tránh mất nước.
- Nhịn ăn trước soi theo thời gian được dặn.
Dấu hiệu ruột đã sạch thường là phân lỏng, trong, màu vàng nhạt. Nếu bạn buồn nôn nhiều, không uống hết thuốc được, hãy báo ngay cho nhân viên y tế.
Thuốc đang dùng và bệnh nền cần báo trước
- Thuốc chống đông, thuốc chống kết tập tiểu cầu.
- Thuốc tiểu đường, insulin, vì bạn sẽ phải ăn kiêng và nhịn ăn.
- Thuốc bổ sung sắt, có thể làm phân sẫm màu, ảnh hưởng quan sát.
- Bệnh tim mạch, bệnh thận, bệnh phổi.
- Tiền sử dị ứng thuốc, phẫu thuật vùng bụng trước đây.
Không tự ý ngưng thuốc. Mọi điều chỉnh đều theo chỉ định của bác sĩ điều trị và bác sĩ nội soi.
Nội soi có gây mê, người đi cùng và sau soi
Nội soi đại tràng có thể thực hiện theo hình thức thông thường hoặc có dùng thuốc an thần, gây mê. Bác sĩ sẽ tư vấn dựa trên sức khỏe của bạn. Để biết hình thức nội soi hiện có, vui lòng gọi tổng đài để hỏi.
Nếu soi có dùng thuốc an thần hoặc gây mê, bạn cần có người đi cùng và không tự lái xe trong ngày.
Sau soi, bạn có thể thấy chướng bụng, đầy hơi nhẹ do bơm hơi. Hãy ăn nhẹ khi được cho phép và hẹn lấy kết quả sinh thiết nếu có.
Liên hệ cơ sở y tế ngay khi đau bụng tăng dần, bụng chướng căng, sốt, đi ngoài ra nhiều máu hoặc choáng váng.
Thói quen giúp giảm nguy cơ bệnh đại trực tràng
- Ăn nhiều rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt trong bữa ăn hằng ngày.
- Hạn chế thịt đỏ, thịt chế biến sẵn, đồ nướng cháy.
- Hạn chế rượu bia, bỏ thuốc lá.
- Vận động đều đặn, giữ cân nặng hợp lý.
Ở Tây Nguyên, nhiều người quen các bữa tiệc nhiều thịt nướng và rượu. Bạn có thể điều chỉnh dần, kết hợp khám định kỳ để chủ động bảo vệ sức khỏe.
Khám và nội soi tiêu hóa tại Phòng khám Đa khoa Sysmed Phù Đổng
Phòng khám Đa khoa Sysmed Phù Đổng thuộc Hệ thống Y tế GEMs, tại 02A Phù Đổng, phường Pleiku, Gia Lai, có khám đa khoa, xét nghiệm, siêu âm và nội soi tiêu hóa. Bác sĩ tư vấn chỉ định, hướng dẫn làm sạch ruột và theo dõi sau soi, giúp quá trình thuận tiện, hiệu quả cho người bệnh ở Pleiku và các vùng lân cận như Kon Tum.
Gọi 0269 3830 379 để hỏi hình thức nội soi hiện có và được hướng dẫn chuẩn bị.
Câu hỏi thường gặp
Bao nhiêu tuổi nên nội soi đại tràng tầm soát?
Người từ 45–50 tuổi nên hỏi bác sĩ về việc tầm soát. Người có tiền sử gia đình mắc ung thư đại trực tràng có thể cần tầm soát sớm hơn theo tư vấn.
Uống thuốc làm sạch ruột có khó không?
Một số người thấy buồn nôn hoặc đầy bụng khi uống. Hãy uống theo đúng hướng dẫn và báo nhân viên y tế nếu không thể uống hết.
Phát hiện polyp có phải là ung thư không?
Phần lớn polyp là lành tính, nhưng một số loại có thể tiến triển theo thời gian. Bác sĩ sẽ tư vấn hướng xử lý và lịch theo dõi dựa trên kết quả cụ thể.
Nội soi đại tràng xong bao lâu thì ăn được?
Bạn ăn uống lại khi nhân viên y tế cho phép, nên bắt đầu bằng thức ăn nhẹ, dễ tiêu.
Bài viết cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán và chỉ định của bác sĩ. Khi có dấu hiệu bất thường, hãy đến cơ sở y tế để được khám.

